Трампова администрација започна преговори со неколку компании специјализирани за мали модуларни нуклеарни реактори во врска со повторната употреба на дел од американските резерви на плутониум, создадени за време на Студената војна. Според информации од „Франс 24“, станува збор за околу 99 тони плутониум, кој би можел да се пренамени во гориво за новите генерации реактори. Француско-италијанската компанија „Њуклео“ е една од оние што влегле во напредна фаза на преговори.
Со децении, американските власти се обидуваат да најдат решение за овие огромни резерви плутониум што не се потребни за нуклеарниот арсенал. Чувањето на овој материјал бара високи безбедносни мерки и значителни финансиски средства, а претходните обиди за негово претворање во енергетско гориво не дале резултати.
Новиот план на администрацијата на Доналд Трамп предвидува ангажирање на приватниот сектор во решавањето на овој проблем. Тоа е дел од пошироката стратегија за зајакнување на американската нуклеарна енергетика и зголемување на производството на електрична енергија, особено во светло на растечките потреби на индустријата за вештачка интелигенција и големите центри за обработка на податоци.
Поддржувачите на иницијативата истакнуваат и геополитичката димензија на проектот. По руската инвазија на Украина, САД се обидуваат да ја намалат зависноста од рускиот збогатен ураниум, кој со години бил важен извор на гориво за нуклеарната индустрија.
Сепак, многу експерти потсетуваат на сериозните ризици. Тие нагласуваат дека плутониумот спаѓа во најопасните и најтоксични супстанции создадени од човекот, а неговата обработка и транспорт бараат исклучително строги безбедносни протоколи. Дополнително, се појавува загриженост за потенцијалната злоупотреба на материјалот. Според експертите за нуклеарна безбедност, плутониумот може да се користи за производство на нуклеарно оружје, па секое зголемување на бројот на субјекти со пристап до него го зголемува ризикот од кражба, губење или нелегална употреба.
Критичарите сметаат дека ваков потег испраќа погрешна порака во време кога меѓународната заедница се обидува да го ограничи ширењето на нуклеарните материјали. Тие исто така укажуваат на тоа дека процесот на претворање на плутониумот во употребливо гориво е долг, сложен и скап, а првите резултати би можеле да се очекуваат дури по неколку години.




