Иран се соочува со сериозни критики од страна на бројни држави и експерти за меѓународно право по воведувањето на такси кои достигнуваат дури два милиона долари за премин на бродовите низ Ормутскиот теснец. Овој теснец е една од најзначајните глобални поморски рути за транспорт на нафта и природен гас. Властите во Техеран тврдат дека овие такси се надомест за безбедносни услуги, заштита на животната средина и штетите што земјата ги претрпела за време на неодамнешните воени конфликти.
Иран најави и нов систем според кој бродовите ќе мора да добијат специјални дозволи за влез во теснецот. Меѓутоа, меѓународните правни експерти упатуваат предупредувања дека ваквата практика е во спротивност со правилата утврдени во Конвенцијата на Обединетите нации за поморско право. Според овие правила, природните международни теснеци, као Ормутскиот, мора да останат отворени за непречен транзит на бродови и воздухоплови од сите држави.
Прибрежните земји имаат право да наплатуваат ограничени надоместоци за конкретни услуги, како што се пилотирање, влечење или навигациска помош, но не и класични транзитни такси за самото преминување. Оваа ситуација е различна од онаа во Суецкиот и Панамскиот канал, кои се вештачки изградени и чие одржување бара значителни инвестиции. Египет и Панама имаат право да наплатуваат за користење на каналите врз основа на меѓународни договори поради високите трошоци за нивно функционирање и модернизација.
Египет годишно остварува милијарди долари од таксите за премин низ Суецкиот канал, додека Панамскиот канал функционира според сличен модел веќе со децении. Интересно е да се напомене дека просечните такси во двата канала се значително пониски од побараните суми што сега ги наложува Иран.
САД, Кина и повеќе држави од Персискиот Залив веќе реагираа против новите ирански такси. Аналитичарите ги опишуваат овие давачки како форма на економски притисок која може да ја загрози глобалната трговија и снабдувањето со енергенси. Додека во светот постојат одредени исклучоци, како што се руските надоместоци за користење на Северниот морски пат, експертите нагласуваат дека тие се регулирани со специјални меѓународни договори и не се класична наплата за право на транзит.
Затоа, според многуте толкувања на меѓународното право, одлуката на Иран останува проблематична и би можела да предизвика нови дипломатски и економски тензии околу оваа стратешки важна поморска точка.
