На 12 мај 2026 година (вторник), во 20 часот, во Националната галерија на Македонија, во објектот Чифте амам, ќе се отвори самостојната изложба на Валентина Поцеска под наслов „Како вода за чоколада“. Изложбата, која ќе трае до 25 мај 2026 година, ќе претстави околу 60 дела создадени во периодот 2020-2026 година.
Ако го разгледате самото значење на насловот, инспириран од романот „Како вода за чоколада“ од мексиканската писателка Лаура Ескивел, забележувате интензитетот на процесот на создавање кој Поцеска го преточува во своите слики. Овој наслов не само што е метафора, туку и изразува состојба на емоции и страсни доживувања. Преку својот уникатен израз, уметницата ги пренесува своите чувства и опсервации во секое дело.
Наредувањето на елементите во сликите асоцира на слоевитоста на природните карпести формации, додека нивната содржина рефлектира археолошки слоеви од цивилизацијата. Поцеска на интересен начин го апострофира автобиографскиот момент во своите колажи, не само преку лични мемоари и записи. На монохромна основа, таа го вклучува своето знаење од културологијата, конзервацијата на икони, и специјализацијата по арапска калиграфија, создавајќи дела кои пренесуваат длабоки значења.
Неопходно е да се спомене времето на создавање на наративите во циклусот „Како вода за чоколада“, кое симболично следи по периодот на ограничувања предизвикани од пандемијата, како метафора за обновеното ослободување. Оваа изложба содржи лични и семејни приказни, но и пишувани и илустрирани знаци во кои се спојуваат различни симболи и текстови од множество цивилизации. Текстовите не се случајно избрани; тие ја определуваат и тематската основа на секое дело, немоќно одразувајќи го погледот на набљудувачот.
Колажите на Поцеска претставуваат личен и субјективен поглед на напнатото време на локално и глобално ниво, во време кога светот повторно се соочува со заканата од уништување. Како што романот ги поврзува различните културни слоеви и емоции преку кујната на главната хероина, така и Поцеска ги интегрира детали кои нас на својствен начин нѐ водат кон нови интерпретации на нејзините дела, осветлувајќи различни аспекти на женското писмо, меморијата и естетските доживувања.
(извадоци од текстот во каталогот, Маја Чанкуловска-Михајловска, куратор)
Гозби за живите, претците, боговите, 2025, комбинирана техника на платно
Биографија
Валентина Поцеска (1965, Скопје) во 1987 година дипломира на Факултетот за ликовни уметности при универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, на отсекот Сликарство, во класата на проф. Димитар Кондовски. Во 2010 година, завршува магистерски студии по културологија на Институтот за македонска литература во Скопје. Во 2014 година, завршува докторски студии по културологија на истиот институт. Поради нејзината специјализација во различни области, работела во значајни институции, а нејзините дела се изложувани во неколку самостојни изложби низ Македонија.
Фото: НГМ
